Diabetes

Wat is Diabetes Mellitus?

Diabetes Mellitus, ook wel suikerziekte genoemd, is een chronische stofwisselingsziekte. Hierbij ontstaat een verhoogd bloedglucosegehalte als gevolg van een tekort aan insuline en/of een gebrekkige insulinewerking. Naar schatting leven in Nederland ongeveer 600.000 mensen met diabetes. In principe loopt iedereen de kans om diabetes te krijgen. Diabetes Mellitus kan worden onderverdeeld in vier typen met verschillende oorzaken en eenverschillend verloop:

  • Diabetes Mellitus type 1
  • Diabetes Mellitus type 2
  • Zwangerschap Diabetes
  • Diabetes Mellitus die gepaard gaan met / of het gevolg is van bepaalde ziekten ofmedicijnen

Diabetes Mellitus type 1 komt voor bij alle leeftijden, met name bij jongeren. Door nog grotendeels onbekende oorzaak (virus, omgevingsfactoren, onbekende stoffen) ontstaat een auto-immuunproces wat leidt tot vernietiging van de insulineproducerende betacellen in de alvleesklier. Type 1 diabeten hebben dagelijks insuline nodig.

Diabetes Mellitus type 2 wordt ook wel ouderdomsdiabetes of niet insulineafhankelijke diabetes genoemd en treedt meestal pas op na het dertigste levensjaar. Tegenwoordig worden meer jongere patiënten gediagnosticeerd met Diabetes Mellitus type 2, waardoor de term ‘ouderdomsdiabetes’ niet altijd meer opgaat. De alvleesklier produceert vaak nog wel insuline, maar het lichaam is minder gevoelig geworden voor insuline (insulineresistent). Oorzaak is meestal overgewicht en gebrek aan beweging. Erfelijke factoren kunnen waarschijnlijk ook een rol spelen. Dit type is het meest voorkomend: 90% van de mensen met diabetes in Nederland heeft type 2 diabetes.

Symptomen & complicaties

Bij langdurig hoge bloedsuikers kunnen verschillende klachten ontstaan. Tot de symptomen behoren bijna altijd suiker in de urine en een verhoogd bloedglucosegehalte, vaak dorst en vermeerderde uitscheiding van urine, huidinfecties, schimmelinfecties, slecht

helende wondjes, sufheid, dubbel zien, zwakte of vermoeidheid en soms ook vaat- en zenuwafwijkingen.

Bij diabetes mellitus type 2 is het verloop vaak sluipend en de klachten zijn aanvankelijk gering. Mogelijke complicaties op termijn zijn bloedvat- en zenuwbeschadigingen die kunnen leiden tot:

  • hart- en vaatziekten (vernauwing/afsluiting)
  • hoge bloeddruk
  • slagaderverkalking
  • geen/verminderde aanpassing van de hartslag bij inspanning (autonome neuropathie)
  • complicaties met de voeten (diabetische voet)
  • verminderd gevoel in handen en voeten ( doofheid/prikkeling, perifere neuropathie)
  • krachtsverlies in handen en voeten (klapvoet, perifere neuropathie)
  • impotentie bij mannen
  • afwijkingen in het oog (netvliesbeschadigingen kunnen leiden tot blindheid)
  • nierafwijkingen (nefropathie)

Hoe wordt diabetes behandeld?

Diabetes gaat niet over, maar kan gelukkig goed worden behandeld. De behandeling van diabetes is gericht op het verlagen (reguleren) van de bloedglucose. Deze behandeling zal in de praktijk levenslang nodig zijn.

Het soort behandeling hangt af van het type diabetes. U kunt zelf veel invloed hebben op de hoeveelheid glucose in uw bloed. In veel gevallen van diabetes type 2  kan worden volstaan met veel bewegen en gezond eten en zijn dus maar beperkt medicijnen nodig. Overgewicht is een belangrijke oorzaak voor het ontwikkelen van diabetes type 2. In de behandeling van diabetes type 2 is gewichtsafname dan ook een belangrijk aandachtspunt; wie afvalt, hoeft soms veel minder medicijnen meer te gebruiken. Als u leert uw bloedglucose zo normaal mogelijk (tussen de 4 en 8 mmol/l) te krijgen en te houden (=zelfcontrole en zelfregulatie) nemen de klachten af en zorgt u ervoor dat u zo gezond mogelijk blijft. Regelmatig contact met uw behandelaars kan u daarbij helpen.

Soms moet echter in verband met het tekort aan insuline insuline toegediend worden en/of moeten tabletten worden geslikt die de gevoeligheid van de cellen voor insuline doen toenemen of die de alvleesklier stimuleren meer insuline te produceren. In het geval van diabetes type I moet altijd insuline gespoten worden. Daarbij geldt echter ook dat een gezonde leefstijl zoals hierboven is beschreven belangrijk is.

 Het Beweegprogramma

De effecten van lichamelijke inspanning bij diabetes mellitus:

Beweegactiviteiten vormen een onderdeel van een normale gezonde leefstijl. Lichamelijke inspanning heeft dan ook dezelfde positieve effecten bij mensen met diabetes mellitus als bij mensen zonder handicap of ziekte. Daarnaast zorgt bewegen echter voor specifieke gunstige effecten bij mensen met diabetes mellitus. Door regelmatig en op de juiste intensiteit te bewegen kan een duidelijk verbetering van de bloedglucose-regulatie optreden. Tevens neemt de insulinegevoeligheid toe en is er een afname van (ongunstige) vetten rondom de organen. Dit laatste is erg belangrijk omdat blijkt dat een grote groep mensen (80%) met diabetes mellitus overgewicht heeft. Op termijn betekent dit ook dat u de kans op hart- en vaatziekten verminderd.

Bewegen alleen is echter niet voldoende om gewicht te verliezen. Juiste voeding of een aangepast dieet is namelijk net zo belangrijk. Hieronder worden de belangrijkste effecten van bewegen (in combinatie met een juiste voeding) bij diabetes mellitus genoemd:

  • Gunstig effect op lichaamsgewicht en vetpercentage
  • Gunstig effect op de bloeddruk
  • Verbetering van de conditie
  • Toegenomen kracht en souplesse
  • Toename gunstig cholesterol en een afname van ongunstig cholesterol
  • Verbetering van de glucosetolerantie en insulinegevoeligheid
  • Lagere bloedglucosewaarden tijdens/na inspanning
  • Lagere hoeveelheden insuline spuiten
  • Gunstig effect op de botdichtheid
  • Vermindering van het risico op hart- en vaatziekten.
  • Toename in zelfrespect en gevoel van welbevinden

 

Bron: www.diabetesfonds.nl